Một số rủi ro khi thực hiện ”bán khống” vàng trong năm 2009

Trước tiên, xin cảm ơn chị đã tin tưởng gửi thư đến với chúng tôi và cũng xin chia sẽ cảm xúc và hoàn cảnh của chị lúc này. Do website không có chức năng tư vấn, nên xin mạn phép trao đổi một số điểm với tư cách cá nhân như sau.

Hiện tại theo mình, lệnh bán khống của chị đang ở trạng thái rủi ro rất cao vì một số lý do sau:  

1. Rủi ro do nghiệp vụ  "đánh xuống", hay còn gọi là "short-selling": 

- Đây là một nghiệp vụ có mức độ rủi ro khá cao và đòi hỏi người thực hiện phải có kinh nghiệm nhất định. Thông thường, chúng ta chỉ theo đuổi lệnh này trong một thời gian ngắn khi cho rằng thị trường đã ở mức đỉnh. Nếu thị trường đi xuống (thường rất nhanh), chúng ta sẽ có lợi nhuận lớn và nhanh. 

Thế nhưng, câu hỏi đặt ra là nếu thị trường tiếp tục đi lên thì chúng ta cần làm như thế nào??? Ở trường hợp này, điểm quan trọng nhất là phải có mức cắt lỗ "stop loss". Xin nhắc lại, ĐIỂM NÀY RẤT QUAN TRỌNG.

Khi tham gia giao dịch, đặc biệt là "short selling", chúng ta phải xác định trước mức chịu lỗ, nếu thị trường tiếp tục đi ngược với dự tính của ta và vượt qua mức lỗ cho phép của một giao dịch, chúng ta phải mạnh dạn chấp nhận lỗ và thoát khỏi giao dịch. Vì rõ ràng, xu hướng đã không đi đúng dự tính và lệnh bán đã lỗ vượt mức mà chúng ta chấp nhận được để không ảnh hưởng tới khả năng tài chính.

Ở trường hợp của chị, giả sử chị giao dịch 100 cây vàng ở mức giá là 19,550,000 và mức chịu lỗ của chị là 10.000.000 VND. Khi thị trường tiếp tục tăng lên 19,650,000 (tới giới hạn lỗ 10 triệu cho phép), thay vì phải thoát lệnh thì lại được tiếp tục tăng lệnh bán nhằm quân bình giá. Theo mình, việc bồi thêm số lệnh mới ở các mức giá cao hơn khiến ta không khác gì một con bạc khát nước. Lý do là, thị trường đã không đi theo hướng dự đoán của chúng ta và việc hy vọng giá xuống trong thời gian tới là mong ước của chúng ta hơn là dựa trên những dự đoán và tính toán có căn cứ. Tâm lý "đánh bạc" chính là một trong những nguyên nhân khiến nhiều "nhà đầu tư" thua lỗ về dài hạn.  

Tùy vào điều kiện kinh tế cũng như mức chấp nhận rủi ro khác nhau, mỗi người sẽ có mức "stop loss" khác nhau. Nhưng qua email của chị, có thể chuỗi tăng giá vừa qua đã vượt rất xa ngưỡng stop loss của chị. 

2. Rủi ro do xu hướng giá tăng:

Một điểm có ảnh hưởng quan trọng đến sự thành bại trong việc đầu tư (kể cả đầu tư vàng và chứng khoán) là "tâm lý đầu tư". Mỗi nhà đầu tư thuộc những lớp tâm lý đầu tư khác nhau, nên cùng một nhận định, cùng một sự thay đổi giá, nhưng nhà đầu tư này lại lời, nhà đầu tư kia lại lỗ. Theo mình nhận xét, có thể chị đang ở dạng tâm lý chấp nhận chờ đợi. Nghĩa là chấp nhận chờ (theo thời gian) với hy vọng giá xuống để bù lỗ phần nào do các lệnh bán khống. Tuy nhiên, chị nên rất thận trọng ở giao dịch này, vì một điểm căn bản, là chị đang theo đuổi lệnh "đánh xuống". 

Trong trường hợp chị có khả năng tài chính và có thể chấp nhận được việc chờ đợi, lệnh bán khống cũng có rủi ro cao hơn lệnh mua vì lý do sau. Khi đặt lệnh mua vàng, nếu thị trường rớt giá thì trên thực tế sẽ có ngưỡng cận dưới. Do đó chúng ta bớt rủi ro hơn lệnh bán khống, vì khi bán khống, giá vàng không có ngưỡng cận trên. Giả sử nếu có những biến động mạnh về kinh tế hoặc về địa chính trị khiến giá vàng tăng vọt mạnh mẽ.  Khi đó, mức thiệt hại của lệnh bán khống sẽ rất to lớn, có thể dẫn đến mất hết số tiền đầu tư trong thời gian ngắn mà ta không thể xoay sở kịp.

- Ngoài ra, theo quan điểm cá nhân của mình, giá vàng trong ngắn và trung hạn sẽ có nhiều khả năng tiếp tục tăng do quy mô đầu tư ngày càng nhiều vào thị trường vàng trên toàn thế giới, do sự phổ biến của các công cụ đầu tư vàng và đặc biệt là sự lớn mạnh của các quỹ ETF. Do đó, rất khó đoán điểm dừng của cận trên giá vàng trong ngắn và trung hạn. Chị nên lưu ý thêm điểm này.

 3. Một số rủi ro khác: công cụ đòn bẩy, sự quy đổi tỷ giá và tính pháp lý

Xin nhắc lại, các trao đổi trên là những quan điểm của cá nhân mình và sẽ không khôn ngoan nếu mình đưa ra lời khuyên mua hoặc bán cho chị. Hy vọng các phân tích và quan điểm cá nhân trên của mình sẽ giúp chị có cách nhìn rõ hơn về thực trạng hiện tại của lệnh giao dịch của chị và chúc chị tự đưa ra được các giải pháp cho mình.

Tái bút: nếu mình ở trong hoàn cảnh này, mình sẽ cắt lỗ bằng cách thoát cỡ 30% số lượng giao dịch, cụ thể là 150 cây. Tùy sự tiến triển của thị trường sẽ thoát tiếp những phần lệnh, nhằm đưa toàn bộ lệnh giao dịch khỏi thị trường ở những thời điểm có lợi nhất. Nhưng chắc chắn, sẽ chấp nhận những mức lỗ trong giao dịch này để không bị lỗ thêm nữa.